vì sao kinh doanh đa cấp thất bại

Vì sao kinh doanh đa cấp thất bại, nhìn từ triết lý gieo hạt

Bài viết dựa trên video: Episode 20 – Why Multi-Level Marketing Companies fail (Tạm dịch: Tập 20 – Vì Sao Các Công Ty Đa Cấp Thất Bại), nằm trong chuỗi video Peach Tree Morning Show. Nội dung được AI tóm tắt và biên tập lại, để nghe trực tiếp nội dung gốc, mời bạn xem video bên dưới.

Ở đất nước tôi có rất nhiều công ty thương mại hoạt động dựa trên mô hình đa cấp. Điều đó có nghĩa là bạn đưa mọi người vào công ty và để thành công, bạn nên giúp đỡ những người khác thành công — đó là những người tuyến dưới của bạn. Tuy nhiên, có đến 70% những người tham gia vào các loại công ty như thế này thất bại ngay trong năm đầu tiên. Vậy họ đang làm sai điều gì? Tại sao sự giúp đỡ lại không hiệu quả đối với họ trong trường hợp này?

Câu hỏi của Juan Medina (đến từ Colombia)

Trong thế giới kinh doanh hiện đại, Marketing mạng lưới (Network Marketing) hay thường gọi là kinh doanh đa cấp (MLM) luôn là một chủ đề gây tranh cãi. Về lý thuyết, đây là một mô hình nhân văn dựa trên nguyên tắc “giúp đỡ người khác thành công để mình thành công”.

Tại sao một mô hình được thiết kế để hỗ trợ lẫn nhau lại có tỷ lệ đào thải cao đến vậy? Phải chăng triết lý “giúp đỡ” đã bị vận hành sai cách? Dựa trên góc nhìn sâu sắc từ các chuyên gia DCI Global, chúng ta sẽ cùng phân tích những nguyên nhân gốc rễ và tìm ra giải pháp thực tế để thay đổi cục diện này.

Bản chất của mô hình MLM và sự hiểu lầm về “sự giúp đỡ”

Mô hình kinh doanh mạng lưới hoạt động dựa trên khả năng bán sản phẩm cho người khác và khuyến khích họ trở thành đại lý để tiếp tục lan tỏa sản phẩm đó. Khi bạn xây dựng được một hệ thống bên dưới (downline), bạn sẽ nhận được hoa hồng từ doanh số của họ.

Về mặt lý thuyết, bạn phải giúp đỡ những người tuyến dưới thành công thì bạn mới có tiền, và bạn cũng đang giúp đỡ những người tuyến trên của mình. Tuy nhiên, nghịch lý nằm ở chỗ: mặc dù mô hình này dựa trên hạt giống của việc giúp đỡ, nhưng tại sao số đông vẫn thất bại?.

Các chuyên gia chỉ ra rằng, vấn đề không nằm ở sơ đồ kinh doanh mà nằm ở động lực ẩn sau hành động. Nhiều người bước vào ngành công nghiệp này với tâm thế: “Tôi nên sử dụng những người này như thế nào để tôi có tiền?” thay vì thực sự quan tâm đến lợi ích của họ. Khi động lực ích kỷ chiếm ưu thế, công cụ dù tốt đến đâu cũng sẽ không hiệu quả về lâu dài.

Rào cản từ sự ích kỷ thâm căn cố đế

Chúng ta thường nghĩ mình đang giúp đỡ người khác, nhưng thực tế, ở một mức độ cơ bản, con người luôn có sự ích kỷ nhất định. Ngay cả khi làm từ thiện, đôi khi chúng ta vẫn hy vọng nhận lại sự công nhận hoặc danh tiếng.

Trong kinh doanh đa cấp, sự ích kỷ này biểu hiện qua việc “lợi dụng” các mối quan hệ. Một ví dụ điển hình là hình ảnh người bà chỉ nói chuyện với con cháu khi bà có thể lấy được lợi ích gì đó từ họ. Nếu bạn tiếp cận một người bạn cũ chỉ để biến họ thành “cỗ máy in tiền” cho hệ thống của mình, hạt giống bạn gieo là hạt giống của sự lợi dụng, không phải là sự giúp đỡ thuần khiết.

Chính “lớp vỏ ích kỷ” nhỏ bé này đã làm hỏng hệ thống. Ngay cả khi bạn đã rèn luyện để trở nên hào phóng, trong tâm thức vẫn có thể tồn tại những hạt giống tiêu cực ẩn sâu, ngăn cản sự thành công của toàn hệ thống.

Triết lý DCI: Không có sự tách biệt giữa “tôi” và “bạn”

Để thành công trong MLM, DCI đưa ra một quan điểm mang tính cách mạng: Ở cấp độ chức năng, không có sự tách biệt giữa thành công của tôi và thành công của bạn.

Thông thường, chúng ta nhìn thấy mình là một cơ thể tách biệt với hệ thống thần kinh riêng. Nhưng nếu chúng ta thấu hiểu rằng thành công của mình được xây dựng trực tiếp trên thành công của người khác, chúng ta sẽ tập trung toàn bộ tâm trí vào việc giúp họ. Khi bạn giúp người khác trở nên cực kỳ thành công, tiền bạc và những người khác sẽ tự động tìm đến bạn để học hỏi.

Hãy tưởng tượng tâm thức của bạn như một miếng bọt biển. Nếu nó được thấm đẫm ý tưởng về việc chăm sóc thành công cho người khác 24/7, sẽ không còn chỗ cho sự tiêu cực hay ích kỷ phát triển. Đây chính là chìa khóa để trở thành một “con virus” lan tỏa sự tử tế và thành công trong mạng lưới.

vì sao kinh doanh đa cấp thất bại

Tại sao có những người “tốt” vẫn thất bại?

Một câu hỏi hóc búa được đặt ra: Có những người có động lực rất tốt, họ thực sự muốn giúp đội nhóm, họ làm việc chăm chỉ, tổ chức họp mặt, cổ vũ mọi người… nhưng họ vẫn không thành công. Tại sao?.

Câu trả lời nằm ở sự phức tạp của hệ thống hạt giống. Để có một kết quả cụ thể, cần một tập hợp rất nhiều hạt giống khác nhau. Một người có động lực tốt ở hiện tại nhưng vẫn thất bại có thể do:

Hạt giống cản trở từ quá khứ: Những hành động như trộm cắp, ngăn cản người khác thành công hoặc ghen tị với thành công của người khác trong quá khứ có thể đang “khóa” kết quả tốt đẹp của hiện tại.

Thiếu hạt giống tài chính: Động lực giúp người là một chuyện, nhưng bạn cũng cần có những hạt giống liên quan đến sự hào phóng và chính trực về tài chính để kết quả về tiền bạc thực sự nảy mầm.

4 quy tắc thực tế để thành công trong MLM

Nếu bạn đang hoặc có ý định tham gia vào một công ty kinh doanh mạng lưới, các chuyên gia DCI đề xuất 4 quy tắc vàng để đảm bảo bạn đang đi đúng hướng:

1. Tránh các công ty yêu cầu “ôm hàng” quá mức

Đừng tham gia vào những công ty yêu cầu người mới phải mua một lượng hàng lớn (cổ phiếu hoặc sản phẩm trị giá hàng ngàn đô la) chỉ để có quyền tham gia. Việc bắt người dưới mình phải bỏ ra một khoản tiền lớn khi họ chưa có khả năng bán hàng là một hành động gây áp lực và không dựa trên sự giúp đỡ thực sự.

2. Chọn công ty có giá trị ngoài tiền bạc

Hãy tìm kiếm những công ty có tầm nhìn tốt, thực sự quan tâm đến sự phát triển của nhân viên ở mức độ sâu sắc hơn là chỉ tập trung vào các con số tài chính. Mặc dù tự do tài chính là mục tiêu hàng đầu, nhưng nó không nên tách rời khỏi tình yêu thương và sự chăm sóc.

3. Tin tưởng tuyệt đối vào sản phẩm

Đừng bao giờ kinh doanh thứ mà chính bạn cũng không tin tưởng vào hiệu quả của nó. Nếu bạn bán một sản phẩm chỉ vì hoa hồng trong khi nghi ngờ giá trị của nó, bạn đang gieo hạt giống của sự thiếu trung thực, điều này chắc chắn sẽ dẫn đến thất bại.

4. Thanh lọc các “hạt giống cản trở”

Hãy kiểm tra lại quá khứ của mình. Bạn có từng ghen tị khi thấy người khác thành công không? Bạn có từng gây khó khăn cho đồng nghiệp không?. Việc nhận diện và “thanh lọc” những hạt giống tiêu cực này là bước bắt buộc để những nỗ lực hiện tại của bạn có thể đơm hoa kết trái.

Thành công rực rỡ để trở thành hình mẫu

DCI không phản đối việc kiếm tiền hay sở hữu những tài sản xa xỉ như xe Tesla hay căn hộ penthouse. Ngược lại, bạn nên đặt mục tiêu trở nên cực kỳ thành công để làm hình mẫu cho người khác. Khi bạn thành công bằng sự tử tế và lòng quan tâm, bạn chứng minh cho thế giới thấy rằng mô hình này thực sự hoạt động hiệu quả khi được vận hành bằng những hạt giống đúng đắn.

Sự tự do tài chính bền vững nhất chính là sự tự do được xây dựng trên nền tảng của tình yêu thương và sự giúp đỡ vô điều kiện.

Kết luận

Thất bại trong ngành đa cấp không phải do mô hình kinh doanh lỗi thời, mà thường do chúng ta mang theo những hạt giống ích kỷ và sự hiểu lầm về cách vận hành của thế giới vào trong đó.

Bằng cách tập trung hoàn toàn vào thành công của người khác, lựa chọn những sản phẩm giá trị và thanh lọc những hạt giống xấu trong quá khứ, bạn không chỉ đạt được sự giàu có về tài chính mà còn tìm thấy ý nghĩa thực sự của việc kết nối giữa người với người.